Een familie portret vertegenwoordigt een historische waarde. Naast dat het ‘afbeelden’ van de ‘leden’ van de familie een interpretatie en een  perceptie beleving is. Het heeft de kracht nog lang na ebben in het geheugen van het verleden.

Zo is het dus  een weergave van de onderlinge familiebanden,  waarden en normen die gelden en geeft het aan hoe belangrijk familie is in zowel goede als slechte tijden. Zo wordt het familieportret  een tastbare  nalatenschap voor een  toekomstige generatie.

Daarbij zal een dergelijk familieportret, mits goed opgebouwd en gecomponeerd in het juiste ‘ritme’ als inspiratie en voorbeeld  gaan dienen voor de jonge generaties  om een zelfde familieband op te bouwen.

En dan toch gebeurt het raar genoeg niet zo vaak dat je een ‘eigen’ familie portret tegen komt in de huiskamer van een gemiddelde familie. En..als je het dan tegenkomt dan is dat vaak in context ‘a la klassieke Adel’ of ‘de Rijke der Aarde’.

Maar hoe ziet een familie portret er dan eigenlijk uit ?

Een groep mensen bij elkaar van verschillende leeftijd tussen de bomen en de bloemen of op de bank voor de vitrage. De mensen lijken ergens wel een beetje op elkaar maar zeker zijn we niet..tot dat we goed gaan kijken natuurlijk.  Opvallend is vaak  dat ouderen, meestal opa en oma al zittend in het midden, met daarom heen aanverwante familie quasi-overtuigend van elkaars genegenheid erom heen. Vader en zoon, moeder en dochter het liefst naast elkaar. Als we goed kijken  zien we  dat de ‘koude’ kant  en degene ‘die er toevallig of helaas’ ook bij horen aan de buitenkant staan. Warm binnen, koud buiten. Ben je boven gemiddeld lang in de groep ? Is het nieuwe vriendje van dochter lief nog niet door de ballostage ? Grote kans dat ze  tussen de koude kant’ers staan. Dat gaat vaak, raar genoeg, bijna automatisch.

Wie maakt het ?

Ome Jan tegen Ome Cor ….Zeg eens : “…Gij hebt toch laatst een nieuwe camera gekocht ? Dan kun jij mooi die foto maken.”

Even iedereen tussen de ‘soep en de aardappelen’ door naar buiten lokken, liefst al een beetje jolig morrelend bij elkaar groeperen ..1..2..3 Flats. Dat was het. Terug naar binnen. Juist. Dat is het dus niet. Het verschil zit hem daarin dat Ome Cor een foto neemt en dat de fotograaf een foto ‘maakt’. Daarin zit het verschil.

Eenvoudig gezegd: Je kunt een basketbal kopen, maar dat maakt je geen Michael Jordan.

De fotografen organisatie PANL organiseerde afgelopen dinsdag een avond om over de toekomst van toegepaste fotografie te praten met specialisten, gebruikers, leden van directie en uiteraard fotografen.
Opmakend uit het artikel op de website PhotoQ kan je distilleren dat mening fotograaf het somber inziet en dat de markt voor toegepaste fotografie marginaler wordt.
Toch wil ik u het volgende niet onthouden wat ik even geleden tegen kwam het NRC Handelsblad waarin Sjoerd de Jong , ombudsman van het NRC, toelichting geeft op een lezersvraag en die op treffende wijze hierop antwoordt geeft. Het is een goede illustratie van de discrepantie tussen een kijker en de maker van het beeld.

Vraag aan Sjoerd de Jong: Moet die foto een hele pagina zijn ?
”…de laatste tijd verschijnt in de zaterdagkrant bij een interview met iemand een levensgrote pasfoto van die persoon. Waar is dat goed voor ? Wat mij betreft zou een gewone pasfoto voldoende zijn. Dat bespaart papier, en – wat ik belangrijker vind – er is ruimte voor tekst. “

De chef van de weekendkrant, Bas Blokker, licht toe:
 “Het interview is een intense vorm van aandacht. De journalist concentreert zich volledig op zijn gesprekspartner en geeft diens woorden (soms ook diens handelingen) weer in een vorm die de onverdeelde aandacht tijdens het gesprek recht doet. De fotograaf maakt het portret dat erbij hoort met dezelfde intensiteit. De fotografie van Ringel Goslinga, de vaste fotograaf bij de rubriek ‘Sprekend’ , weerspiegelt de aanpak van de journalist. In zijn portret haalt hij sommige details in de scherpte naar voren en laat hij andere op de achtergrond. Dit portret is zo ongeveer het tegenovergestelde van een pasfoto: die legt secuur en ‘onverschillig’ de buitenkant van de geportretteerde vast. Deze foto gaat naar binnen. Het resultaat is een indringende dubbele pagina , waarbij de lezer zelf oog in oog komt te staan met de geïnterviewde.”

Het is de vraag of de goedbedoelde vakmatig gedreven handelingen leiden tot een zelfde interpretatie bij de kijker Is de gebruikte beeldtaal niet te subtiel voor de kijker die dagelijks een grote hoeveelheid beeld te verwerken krijgt ?

Zelf kan ik erg genieten van de fijngevoelige portretten in deze rubriek die met zorg zijn vervaardigt en die ik langer bestudeer dan dat ik soms de tekst lees, maar toch blijf ik maar zitten met de vraag : Kijken andere lezers net zoals ik , een liefhebber en vakgenoot ? Ik vermoed van niet. Helaas.

Van “ registratie naar creatie” zou een begin kunnen vormen om een nieuwe kijk op beeld te ontwikkelingen . Patrick Joore, managing director van Grey Amsterdam vat het samen in het artikel van PhotoQ:   ‘De toegevoegde waarde van een goede fotograaf is dat hij deelneemt aan het ontwikkelen van het concept. Het vak van reclamemaker wordt steeds dynamischer, conceptueel denken steeds belangrijker.’

Daarmee kunnen wij , fotografen, weer verder bouwen. Nieuwe inzichten verwerven, nieuwsgierig blijven en de dialoog aangaan met nieuwe vormen van beeldvorming en -beleving.

Met open vizier de wereld tegemoet treden…niet klagen maar rustig blijven ademen.
Ilya van Marle

Mijn Delfts Blauwe Tegeltje by KLM

Oer-Hollandse gezelligheid op een tegeltje…met je eigen kop erop ?

KLM start met een social media campagne “Tile & Inspire”.

Via oa. Facebook kun je nu je eigen kop op een virtueel tegeltje plaatsen en wie weet verschijn je je zowaar op een vliegtuig. Een  heuse Boeing 777-200.

Niet dat ik nu zit te wachten om mezelf te zien weg vliegen over de grens terwijl ik nog met beide benen op de grond sta , maar wacht even..  dit is de nieuwe wereld en de KLM geeft ons de mogelijkheid om op twee plekken tegelijk te zijn.

Wat ooit begon als een Nederlands na schilder klasje onder Delftse pottenbakkers rond 1600 is uitgegroeid tot een marketing instrument voor de Frans-Nederlandse Alliantie.

Dat het inzetten van een portret goed kan werken heeft Reclamebureau MCSaatchi eerder bewezen. Zij bouwden de beeltenissen van Gandhi, moeder Theresa en Che na door middel van duurzaam geteelde koffiebonen.

KLM zet in op tegeltjes met portretten van hun passagiers en zeg nu zelf…het blijft een aardig idee dat het zomaar zou kunnen dat je eigen beeltenis verschijnt in een plinttegel,  trapportaal of in het toilet van de eerste klas.

Familie portret van der Borch

Family portrait : van der Borch by Ilya van Marle. Feb. 2011

Interpretation of meaning behind photographs assumes that they are a means of communication (Entin, 1979). Family photographs can tell a story. Family portrait will become an informal photo essay.

Much like family storytelling, photographs indicate relationships within and among the family. Indeed, the family photo album is an easy way to initiate outsiders to family history (Boerdam, Martinius, 1980). Photographs provide an easy topic of conversation allowing potential family members, such as boyfriends or girlfriends, to be initiated into family structures and tradition.

A key principle to consider when interpreting photographs is that they are produced by choice. Choices about who, what, when and where to photograph can say as much about the photographer as the subject. The camera does not simply record an event but also records what the photographer chooses to see. Photographs are a statement about one’s perception of the world. They are a reflection and definition of self. If that person has a happy family, then others may perceive him to be a good husband or wife